×
Home Current Archive Editorial board
News Contact
Scientific article

ETIKA NA JAVNOM UNIVERZITETU

By
Novo Plakalović ,
Novo Plakalović

Univerzitet u Istočnom Sarajevu, Ekonomski fakultet Pale Bosnia and Herzegovina

Nikola Gluhović ,
Nikola Gluhović

Univerzitet u Istočnom Sarajevu, Ekonomski fakultet Pale Bosnia and Herzegovina

Dragan Plakalović
Dragan Plakalović

Univerzitet u Istočnom Sarajevu, Ekonomski fakultet Pale Bosnia and Herzegovina

Abstract

Cilj ovog preliminarnog istraživačkog uvida je da se sagledaju i ocjene domeni u kojima se naročito ispoljavaju neetična ponašanja na javnim univerzitetima u Republici Srpskoj . U tom kontekstu cilj je bio da se procjeni i ukaže na razloge narušavanja univerzitetskog morala u slučaju javnog univerziteta. Polazna hipoteza je da opšti sistem vrijednosti u društvu determiniše etiku i sistem vrijednosti na univerzitetu i da se univerzitet nije izdvojio iz opšteg miljea siromašnog društva i tranzicione ekonomije. Univerziteti nisu napravili značajniji iskorak i napredak iako su uložena značajna javna finansijska sredstva u odnosu na nivo dohotka društva. S obzirom na specifičnost i mali obim transakcija univerzitet može, bez obzira na siromaštvo okruženja, postići bolje rezulatte nego li to ekonomsko okruženje obećava i garantuje.Narušavanje univerzalnih etičkih načela i standarda akademske zajednice, vidimo kao jedan od ključnih uzroka višegodišnjeg nazadovanja javnih univerziteta a posebno Univerziteta u Istočnom Sarajevu i njegovu izuzetno lošu poziciju na rejting listi svjetskih univerziteta. Istraživanje je zasnovano na neposrednom direknom posmatranju, aktivnoj participaciji kao i na osnovu više ‘’survey’’ istraživanja sprovedenih među studentima i nastavnicima univerziteta. Uzrok stagnacije Univerziteta nije samo neadekvatnost menadžmenta već pretjerano zanemarivanje akademske i Univerzitetske etike i raširenog kršenja zakona , pisanih i nepisanih akademskih pravila.. Neetična ponašanja se pojavljuju u vidu raširenog plagijatorstva među asistentima, nastavnicima i studentima, nepoštovanja zakona, nepoštovanja prava intelektualne svojine, autoritativnog i neetičnog koncepta menadžmenta, patronaže i drugog. Sistem vrijednosti u društvu je u velikoj mjeri determinisan autokratskom vladavinom političkih stranaka i apsolutnoj dominaciji politike u svim sferama života u Bosni i Hercegovini, slabom pravnom državom i raširenom korupcijom. Autonomija Univerziteta je samo formalna i ne ugrožava je država već njeno narušavanje najčešće dolazi iznutra. Koncept menadžmenta Univerziteta se zasniva na principima koji su u suprotnosti sa zdravim konkurentskim akademskim okruženjem. Slabi kontrolni mehanizmi od strane državnih nadzornih organa i javnosti to omogućuju. Sa relativno kratkom tradicijom javni univerziteti, a posebno Univerzitet u Istočnom Sarajevu, djeluje u etnički i vjerski homogenoj zajednici koja preko svoje tradicije, kulture, običaja i ideologije direktno determiniše etiku i moral na Univerzitu koji nisu u skladu sa izvornom idejom Univerziteta i onemogućava doslednije poštovanja etičkih i drugih pisanih i nepisanih pravila u sferi visokog obrazovanja

References

1.
RS N. Glas Srpske. 2012;27. juni.
2.
wwwwebometricscom. 2013;
3.
V.S V. , Istorija seljačkog društva, Seoske ustanove i uredbe, Službeni glasnik. 2012;
4.
U.P.N.R.R.S. Udruženje prosvjetnih i naučnih radnika Republike Srpske, Korupcija u obrazovanju Republike Srpske. 2006;
5.
Svi maturanti upisuju fakultet,(2012. Glas Srpske. 04(maj).
6.
A.K S. Mos A.P.,(2008), Etika i studentski život, Pristup preko studije slučajeva, Službeni glasnik.
7.
Slobodni čovjek Momir Ćelić,(2012. Nezavisne novine. 12(april).
8.
Rot N. Osnove socijalne psihologije,deseto izdanje, Zavod za udžebnike. 2002;
9.
Rahim MA. Toward a theory of managing organizational conflict. The International Journal of Conflict management. 2002;13:210–31.
10.
Posner R. The Theory of Primitive Society with Special Reference to Law, 23. JL@Econ1. 1980;
11.
E PSC. Norma i ekonomska efikasnost.
12.
Oprema stara 30 godina, kabineti prokišnjavaju. 2012.
13.
Bek U. Rizično društvo, U susret novoj moderni. 2001.
14.
15.
Jaspers K. Ideja univerziteta, Plato, Beograd (naslov originala: Karl Jaspers,(1956. 2003.
16.
Ispit za 300 evra. 2012;27.
17.
Fukujama F. Građenje države, Filip Višnjić, Beograd. Original:Francis Fukujama,(2003. 2007.
18.
G.M H. Evolutionary and Institutional Economics as the New Mainstream? Evolutionary and Institutional Economics Review. 4:1.
19.
Gordon JR. Organizational Behavior – a diagnostic approach.
20.
Ekonomisti odoše u mesare. 2014;
21.
Dvorniković. Karakterologija Jugoslovena, Prosveta, Beograd. 2000;
22.
George. T.R.,(1999. Business Ethics.
23.
Colson E. The Social Organisation of the Gwembe Tonga, Kariba Studies. 1960.

Citation

Article metrics

Google scholar: See link

The statements, opinions and data contained in the journal are solely those of the individual authors and contributors and not of the publisher and the editor(s). We stay neutral with regard to jurisdictional claims in published maps and institutional affiliations.